Wyrzuć do śmieci stare przyzwyczajenia
Jesteś: Strona główna Długo świeże - przechowywanie żywności Informacje o przetwarzaniu i konserwowaniu
O tym, jak radzić sobie z "sezonowością" niektórych warzyw i owoców tak, aby cieszyć się nimi przez cały rok, wiedziały już nasze babcie. To nic skomplikowanego, żadne czary, tylko stare i sprawdzone metody. Mowa tu o różnych sposobach konserwowania żywności domowymi sposobami, które sprzyjają temu, co jest dla nas pożyteczne i przyjemne, czyli oszczędzaniu jedzenia.
Metoda ta polega na zapobieganiu rozwojowi bakterii poprzez działanie na artykuły spożywcze niską temperaturą - co najmniej -18 oC.
Większość warzyw przed zamrożeniem musi zostać zblanszowana- zanurzona we wrzątku (1-2 min.), a następnie szybko schłodzona w zimnej wodzie. Przed zapakowaniem ich w szczelne foliowe woreczki, lub specjalne pojemniki do mrożenia, należy je jeszcze osuszyć. Blanszowanie znacząco przyczynia się do zachowania pięknego koloru, smaku i aromatu. Można dodatkowo pokroić produkt na drobniejsze porcje, co ułatwia równomierne zamrożenie i późniejsze jego rozmrożenie.
Chociaż mrożenie jest jedną z najpopularniejszych i najłatwiejszych metod przedłużania trwałości dzięki której artykuły trzymają świeżość przez co najmniej rok, to trzeba jednak pamiętać, że nie zawsze można ją stosować. Nie jest ona wskazana dla warzyw, które zwykle spożywamy na surowo, takich jak sałata, cebula, rzodkiew, czy ogórek.
Podobnie jak mrożenie, również ta metoda ma swoją utrwaloną tradycję i jest równie prosta. Suszenie to innymi słowy obniżanie zawartości wody w artykułach spożywczych hamujące rozwój drobnoustrojów. Suszyć możemy w naszych domowych piekarnikach w temperaturze 30-70 oC., przy czym należy się upewnić, czy jego drzwiczki są uchylone dając ujście dla pary wodnej. W zależności od artykułu, który chcemy poddać tej metodzie konserwacji, należy go odpowiednio obrać i pozbawić pestek.
Nasze działanie będzie jeszcze bardziej efektywne, gdy zostanie on pokrojony zostanie na kawałki.
Jest to metoda termicznego konserwowania żywności w słojach, zwłaszcza słojach Wecka- ze szklanymi pokrywami i gumową uszczelką w kształcie pierścienia. Obecnie bardziej popularne są słoje typu :. Tutaj wkładamy pokrojone produkty i zalewamy je osoloną wodą z dodatkiem soku z cytryny, który dodatnio wpływa na zachowanie koloru produktu. Do wyboru mamy dwa sposoby pasteryzacji: włożenie słojów do większego garnka z wrzącą wodą, lub ogrzanie ich w piekarniku ( nie polecam). Wysoka temperatura zabija drobnoustroje, a po schłodzeniu szczelnie zamkniętych słoi (rozstawionych do góry dnem) ich zawartość zostaje zassana w ich środku.
Tak zakonserwowana żywność będzie utrzymywać trwałość przez 2 lata jeśli będziemy ją przechowywać w zaciemnionym miejscu (szafce) w temperaturze nie wyższej niż 20 oC. Pamiętajmy, że domowym sposobem nie możemy utrwalać w ten sposób żywności mało kwaśnej (warzyw, mięsa, grzybów) bowiem w tych produktach istnieje niebezpieczeństwo rozwoju grożnych dla zdrowia i nieczęsto życia drobnoustrojów patogennych np. Clostridium botulinum. Takie konserwy powinny być ogrzewane w temperaturach powyżej 100 oC (najczęściej 116-121 oC) co w domowych warunkach nie jest możliwe.
Do wykorzystania tej metody potrzebujemy zalewy octowej, która ma właściwości bakteriobójcze, oraz słoików.
Wykorzystanie octu jest dwuetapowe. Najpierw gotuje się w nim warzywa, które następnie przekłada się do słoików. Ocet po raz drugi doprowadza się do wrzenia, ażeby zalać nim produkt, który ostatecznie należy szczelnie zamknąć w słojach. Aby urozmaicić walory smakowe naszych marynat możemy je przyprawić różnymi ziołami. Słoiki po zamknięciu należy poddać łagodnej pasteryzacji (85 oC kilkanaście minut).
Bardzo skuteczną metodą przedłużania trwałości warzyw jest kwaszenie, które opiera się na procesie fermentacji. Potrzebne są do tego słoiki, w których umieścimy nasze produkty - starte, pokrojone albo – jeśli ich gabaryty na to pozwolą – w całości.
Proces fermentacji możemy przyśpieszyć zalewając je osoloną wodą z dodatkiem serwatki (źródło bakterii mlekowych odpowiedzialnych za proces kiszenia). Pamiętajmy, że kiszenie (fermentacja mlekowa) wymaga beztlenowych warunków i dlatego kiszone warzywa muszą być całkowicie przykryte osoloną zalewą (ogórki) lub sokiem komórkowym (kapusta). Optymalny efekt kwaszenia uzyskać można już po dwóch tygodniach. Podobnie jak w przypadku marynat, kwaszenie pozwala na urozmaicenie walorów smakowych za pomocą przeróżnych przypraw.